| Çalışma Hayatına Genel Bakış |
|
|
|
Çalışma hayatının her boyutuna (işe alım, terfi, performans değerlendirmesi, tazminat ve yan ödenekler, işten çıkarma,vs) uygulanan yasa maddesi 1964 Sivil Haklar Kanunu'nun 7. Maddesi'dir. Bu maddeye göre kişinin cinsiyeti, yaşı, ırkı veya dinine göre ayrımcılığa uğramama hakkı kanun güvencesine alınmıştır.
Eyalet ve yerel yönetimlerin federal kanunlarla çakışan kendi düzenlemeleri vardır, bazı eyaletlerde farklı sebeplerden ayrım yapmak yasaklanmıştır. İşverenlere karşı iddialar Eşit Haklar Komisyonu'na (EEOC) gider ve anlaşma olmazsa federal mahkemede dava açılabilir. Haksız yere işten çıkarma alanında hâlâ yasal düzenlemeler gelişmektedir. Örneğin bazı mahkemelerde işverenin iş teklif ettiği bir mektup veya bir şirketin personel rehberi yasal bir anlaşma olarak kabul edilmiştir ve böylece elemanı işten çıkarmak zorlaşmıştır. Yine tehlikeli veya yasa dışı görevleri yerine getirmediği için işten çıkarılan elemanlar işverenlerini dava etmiştir. Ayrıca bir kişiyi işten çıkarırken duygusal sıkıntıya yol açan sözler söylemek de dava açılma sebebi olmuştur. İş Uygulamaları Amerikan şirketlerinin nasıl çalıştığını burada tam olarak anlatmak imkansızdır. Bu çok uzun bir konudur ve pek çok uzman bu konuyu ele almıştır. Her zaman olduğu gibi genellemeler yapılabilir ama bu konuda çok dikkatli olunmalıdır: doğuda geçerli olan bir şey batıda tamamen yanlış olabilir. Amerikalıların meslek ahlakı çok gelişmiştir ve iş Amerika'da çok ciddiye alınır. Tatiller Avrupa'da olduğundan daha az ve daha kısadır ve yapılacak bir iş varsa hafta sonlarından fedakarlık etmek de oldukça sık görülen bir durumdur. Zamanı iyi kullanmak çok önemlidir. Bir toplantıya beş dakika gecikseniz özür dilemelisiniz, eğer on beş dakika gecikecekseniz önceden telefon etmeli ve iyi bir mazeret vermelisiniz. Amerikan şirketleri hızlı sonuç almaları ve kısa sürede başarıya ulaşmalarıyla ünlüdür: “uzun vade” üç yıl sonrası demektir. Bu aynı zamanda bazı sektörlerin daha uzun vadeli düşünen Japonlar ve Almanlar karşısında geri kalmasının da sebebi olarak gösterilir. Çalışanlardan çok çalışması ve az izin alması beklenir. İşyerinde sigara içmek yasaktır ve “duman molaları” yaygındır. Toplantılarda Amerikalıların alıştığınızdan daha saldırgan ve derli toplu olduğunu göreceksiniz. Somut kanıtlarla desteklenen iyi hazırlanmış sunumların da onları çok etkilediğini göreceksiniz. Amerikalılar insanı cezalandıran meslek ahlaklarıyla olduğu kadar rahat tavırlarıyla da ünlüdür. İnsanlar birbirlerine isimleriyle hitap eder ve golf maçlarında iş konuşmak da yaygındır. Gayri resmi görüntü aldatıcı olabilir: iş toplantıları kahvaltıda, öğle veya akşam yemeklerinde yapılır; eğlence maçlarda aranır; meslektaşların evlerinde düzenlenen kokteyl ve yemekli partilerin işle ilgili ciddi bir amacı olabilir. Giderek popüler olan başka bir adet de spor Cuma'dır. Bazı büyük şirketler eğer Cuma günleri elemanlar daha rahat kıyafetler giyerse verimliliğin artacağına karar vermiştir. Bunun da elbette kendi kuralları vardır: eğer Chase Manhattan'da çalışıyorsanız rahat giyinmek için bir takım giyip kravat takmaktan daha fazla düşünmeniz gerekir. Spor tişörtler, pantolonlar ve spor ayakkabılar rahat üniforma kabul edilmektedir. Amerikan meslek ahlakıyla ilgilenenler şirketlerin üç tane çalışma tarzı olduğunu söylemiştir. İlki yönetimin açık bir sırası olması ve ayrıntılı düzenlemelerin gerektiğidir. Yeni bir elemanın ilk sorusu “Kime karşı sorumluyum?” olur. İkinci olarak elemanlar çalışmalarının sürekli değerlendirilmesini ister (sürekli değerlendirme okullarda not verme sisteminin de ayrılmaz bir parçasıdır) ve üçüncü olarak yakından denetlenmeyi beklerler. Eğer çalışanlarınız Amerikalıysa, Türkler gibi davranacaklarını sanmayın: eğer birini bir sebepten uyarmanız gerekliyse önce Amerikalı bir meslektaşınıza danışın. Amerikan şirketlerinde başarı programları yaygındır ve genelde ödül de konur. Mali başarı çok değerlidir ve ödüllendirilir. Fortune 500'ün şirket yöneticileri arasında yaptığı bir araştırma nelerin başarılarına katkıda bulunduğunu ortaya koymuştur. En önemlisi hepsinin kendi kariyerlerini kurmaları gerektiğini bilmeleri ve şirketin başarısının amaç olarak değil kişisel başarıları için bir araç olarak görmeleridir. Ayrıca bütün büyük Amerikan değerlerini de içselleştirmişlerdir: hepsi faydacı, güvenli ve bir dereceye kadar eşitlikçidir. |



BİLGİLER 
